Bài viết


 
  VN
  13      


     QĐND - Là phóng viên ảnh của Bảo tàng Quân đội (Bảo tàng Lịch sử Quân sự việt Nam),      tôi có nhiều dịp được chụp ảnh Đại tướng Võ Nguyên Giáp...

Đại Tướng VÕ NGUYEN GIÁP

Ngày nay, khi người dân Mỹ nghe thấy hai tiếng Việt Nam, họ sẽ nghĩ về một đất nước chứ không phải là một cuộc chiến tranh…Việt Nam đã nổi lên như một trong những câu chuyện thành công lớn lao ở Châu Á” – Phát biểu của Ngoại trưởng John Kerry tại tiệc trưa chào đón Chủ tịch nước Trương Tấn Sang ở trụ sở Bộ Ngoại giao Hoa Kỳ ngày 24/7.
Lễ hội Tây Thiên năm 2013 tổ chức từ ngày 25-3 đến 28-3 (tức ngày 14-2 đến ngày 17-2 năm Quý Tỵ) tại huyện Tam Đảo, tỉnh Vĩnh Phúc.
Chiều 8-2 (28 tết) bí thư thành ủy Hà Nội Pham Quang Nghị thăn chợ hoa tết Hà Nôil
Diva mặc chiếc váy lộng lẫy và chinh phục khán giả bằng chất giọng cao, đẹp khi kết hợp cùng dàn nhạc giao hưởng đường phố trong buổi mở màn Luala Concert, chiều 10/11 ở Hà Nội.
Đã  lâu rồi từ ngày cho ra triển lãm ảnh Mẹ Và Quê Hương đến hôm nay mới lại có dip chup về mẹ.
  MVNAH ở Song Phượng, Mẹ Tạ thị Lười,khi hỏi tên mẹ tôi không khỏi ngac nhiên,nhưng đó là tên bố mẹ đặt cho, năm nay mẹ tròn 90 tuổi. Mẹ có một cô con gai duy nhất hy sinh trên trận địa phòng không bảo vệ đập phùng

Đang truy cập: 67
Lượt truy cập: 8163265





                                           

Nhạc sĩ Nguyễn Cường: “Tùng Dương là tri âm của tôi”

  Dù là bài quen hay bài mới thì trong đĩa Tùng Dương hát Nguyễn Cường, chúng đều được khoác lên một tinh thần rất khác, khi âm hưởng rock trộn lẫn với ca trù, tuồng... Âm nhạc Nguyễn Cường cho phép Tùng Dương tháo tung tất cả những cung bậc trong giọng hát và lối biểu cảm. Dù tự nhận đĩa tác giả đầu tay của mình không dễ nghe nhưng Nguyễn Cường vẫn dành cho “chàng Trương Chi” những lời khen không giới hạn.

Nhạc sĩ Nguyễn Cường: “Suốt đời tôi đau đáu với các chất liệu dân ca của người Việt và các dân tộc Tây Nguyên”. Ảnh: N.M.Hà.
Nhạc sĩ Nguyễn Cường: “Suốt đời tôi đau đáu với các chất liệu dân ca của người Việt và các dân tộc Tây Nguyên”. Ảnh: N.M.Hà.



Anh chọn bài cho đĩa này theo phương châm nào?

Bài nào cả tôi và Tùng Dương thích thì đưa vào. Nhạc sĩ Minh Đạo bảo: “Bài hát của anh có phải đề tài đâu. Anh là chất liệu âm nhạc”. Đúng thế. Đề tài chỉ là cớ để tôi vận dụng chất liệu Tây Nguyên và đồng bằng Bắc bộ. Tôi tuyên bố rất rõ ràng bài của tôi kén người nghe, người hát, cả người phối khí. Mỗi bài đều tràn đầy năng lượng cảm xúc đến tận cùng. Tôi có lời khuyên với người nghe đừng nghe quá hai bài một lúc. Vì âm nhạc tôi không thư mang tính giải trí. Đừng nghĩ đến với nhạc tôi để thư giãn.

Mấy bài như “Mái đình làng biển” hay “Nét ca trù ngày xuân” cũng thư giãn được rồi chứ anh?

Ngay cả những bài đó qua lối hát Tùng Dương lại thành kén. Phải có thời gian lặp lại thành kỷ niệm thì giọng hát đó, lối hát đó mới có khả năng khiến người ta thư giãn.

Đĩa này ra đời do ca sĩ đặt vấn đề với anh?

Tôi với Dương gần như là cái mệnh. Trước kia Dương đã hát nhiều tác giả như Lê Minh Sơn, Trần Tiến… rất thành công, nhưng đến khi nghe Dương hát Hò biển tôi mới cảm thấy đây sẽ là người tri âm thứ ba (sau Y Moan và Siu Black) của mình và sẽ tạo ra cái gì đấy. Tôi thấy mình tìm được một ca sĩ tương ứng với mình về năng lượng văn hóa, năng lượng biểu cảm… Lúc đó chúng tôi bắt đầu làm việc với nhau. Bài Hò biển tôi viết năm 1973 sau khi Hiệp định Paris ký kết, Mỹ ngừng phong tỏa miền Bắc nên mới có câu “giông tố tan rồi”, “nắng ấm lên rồi”. Ca sĩ Quang Phác hát đầu tiên năm 1974 cũng ấn tượng, sau đó nhiều người hát nhưng phải đến lúc này tôi mới cảm thấy thỏa mãn.

Anh thường được địa phương, doanh nghiệp đặt hàng chứ ít khi là ca sĩ?

Sao các ca sĩ có quyền được phép đặt hàng tôi. Anh lấy gì đặt hàng tôi, anh lấy cổ, lấy giọng hát của anh ra đặt hàng tôi à? Anh lấy những ý tưởng đặt hàng tôi cũng không được! Tôi là đời sống đặt hàng. Tôi là một nền văn hóa đặt hàng, một vùng văn hóa đặt hàng, thậm chí một làng văn hóa. Chả cần đặt hàng tôi cũng viết. Nhưng đặt hàng để mình dồn năng lượng vào đấy hơn. Nếu nơi đó không có một cái gì thì có đặt đến giời tôi cũng vái. Tất cả các bài của tôi đều cồng chiêng đặt hàng, quan họ hay… Vua Hùng đặt hàng. Chứ tự nhiên đến bảo “em hát thế này, giọng em khoảng này đến khoảng này, em muốn nói tình yêu, đau khổ, trách móc… các thứ”- không có đâu”.

Anh không lo nhạc kén khán giả sẽ ảnh hưởng đến tiền tác quyền?

Tôi không quan tâm đến thu nhập bằng nghệ thuật. Tôi có cần nhiều tiền đâu. Thực ra chúng ta thường lãng phí rất nhiều trong quá trình sống. Đáng lẽ chỉ cần có chục cái áo cái quần thì có đến vài chục cái, có người mấy trăm đôi giày. Nhân loại đang lãng phí trong khi nhiều người ở vùng xa rất khổ. Tôi không có xe đạp, xe máy, ô tô, tôi chỉ đi xe buýt, cần gì nhiều tiền. Nhu cầu một ngày của tôi là đươc đi bơi, tập thể dục, đi chơi vui vẻ với mọi người và ăn vừa đủ để không bị béo quá. Và nhất là được viết những bài hát mới, cảm xúc mới, thích lắm. Đời hay lắm đấy!

Trong đĩa có bài nào anh viết đã lâu chờ mãi giờ mới có người hát?

Bi ca Trọng Thủy viết lâu quá, không nhớ từ năm nào. Tôi không nói chuyện chính trị. Đấy là Romeo và Juliet của Việt Nam. Không phải vô cớ mà dân mình kể, viên ngọc trai thành hình từ máu Mỵ Châu phải lấy nước giếng Trọng Thủy rửa mới sáng bóng. Nếu Trọng Thủy chỉ là thằng gián điệp thì không bao giờ có thể rửa được viên ngọc của Mỵ Châu. Bài này bây giờ Tùng Dương hát mới ra. Người đầu tiên hát bài này cũng rất xúc động, tôi rất hài lòng nhưng chưa đủ năng lượng để ra được.

Bài hát trong ngăn kéo chỉ là tư liệu. Phải qua dàn nhạc, phối khí, ca sĩ tương ứng với tinh thần bài hát tương ứng với năng lượng của bài hát mới thành tác phẩm. Tôi có khoảng mấy trăm cái tư liệu như thế. Đó là điều tôi trăn trở kinh khủng là vì nếu không có ca sĩ, tất cả những bài đó sẽ không đến được với mọi người, hoặc đến một cách méo mó, không đủ hình hài. Một nét ca trù ngày xuân chẳng hạn tôi viết từ 1980, rất nhiều ca sĩ hát, nhưng cho đến bây giờ tôi mới cảm giác thấy được hình hài của nó một cách đẹp đẽ.

Các bạn tôi viết nhiều cái hay lắm. Có những người ngày nào cũng viết, viết cả nghìn bài hát, nhưng không tìm được ca sĩ. Đấy là nỗi khổ. Còn tôi hạnh phúc vì những bài cơ bản của tôi đều đã được vang lên. Tôi chỉ lấy khiêm tốn khoảng hai chục bài. Mười bài Tây Nguyên kia Siu Black và Y Moan đã gánh cho tôi. Giờ tôi có 10 bài Bắc bộ Tùng Dương gánh cho và tôi xin cảm ơn chàng Trương Chi của tôi. Trương Chi thực ra rất đẹp nhưng không bao giờ đẹp bằng giọng hát của mình cả. Bởi đời sống không bao giờ đẹp bằng nghệ thuật. Vì nghệ thuật là thăng hoa của đời sống. Đó là quy luật.

Bộ tứ Sông Hồng và Tùng Dương: Cuộc gặp gỡ đương đại

  Thương hiệu “Bộ tứ sông Hồng” được hâm nóng nhân đêm nhạc bốn tác giả Trần Tiến, Nguyễn Cường, Phó Đức Phương, Dương Thụ của Tùng Dương với khách mời Hà Trần, Bằng Kiều.

Về hàm lượng nghệ thuật, tinh thần phản biện xã hội hay dân tộc tính, Bộ tứ sông Hồng đều để lại dấu ấn đậm nét mà không phải ca sĩ nào cũng truyền tải được hết. Ảnh: N.M.Hà.
Về hàm lượng nghệ thuật, tinh thần phản biện xã hội hay dân tộc tính, Bộ tứ sông Hồng đều để lại dấu ấn đậm nét mà không phải ca sĩ nào cũng truyền tải được hết. Ảnh: N.M.Hà.

Phải nói Tùng Dương chứng tỏ cả độ chín trong giọng hát và tư duy khi đụng tới các “trưởng lão” còn đang sống này. Âm nhạc của họ đầy sinh lực, đương thì là thế nhưng tuổi họ đều đã ngoài 70 cả. Khi cả bốn hội tụ trên sân khấu, khán giả sẽ có cái nhìn toàn cảnh và sống động về một thời chưa xa.

Khác với nhiều hội nhóm nhạc sĩ từng hình thành (gần đây là Những người bạn với bảy nhạc sĩ tại TPHCM do Trịnh Công Sơn cầm trịch), Bộ tứ sông Hồng chỉ là các nhạc sĩ cùng thế hệ, cùng uống nước một dòng sông, hợp nhau trong âm nhạc nên chơi với nhau. Không tôn chỉ, cương lĩnh gì sất. Mỗi người một phong cách sáng tác khác nhau và đều đã định hình và nổi tiếng dai dẳng nhiều thập kỷ qua. Họ chính là những con người của thời cuộc và vượt lên thời cuộc. Như những nhạc sĩ khác, họ cũng viết “nhạc đỏ”, nhạc đặt hàng, nhạc đi thi, địa phương ca… nhưng rất nhiều bài trong số đó vượt khỏi khuôn khổ ban đầu và vẽ nên chân dung của chính họ.

Phó Đức Phương tự đếm chỉ có ba bài tự viết (là Khúc hát phiêu ly, Tửu ca Tiếng người hót đắng cay), còn lại đặt hàng hết. Trong đó rất nhiều bài viết cho kịch. Trần Tiến đóng góp quá nhiều, riêng cho phong trào kế hoạch hóa gia đình bằng các bài: Sao em nỡ vội lấy chồng, Cô bé vô tư, Thượng đế bỏ đi… Hình như chỉ riêng Dương Thụ không nổi tiếng bằng bài đặt hàng. Người đàn ông cao to nhất nhóm trong âm nhạc lại giống như một “hoàng tử bé” lẩn khuất đâu đó trong hành tinh của riêng mình, tung ra những bản tình ca ngọt dịu, âm tính, đậm chất Bắc bộ dù không lộ chất liệu dân gian. Ông rõ là người làm thơ bằng nhạc.

Trong nhóm, Dương Thụ được gọi là “giáo sư”, cả nghĩ hơn cả. “Được làm bạn với ba ông này tôi sang lên nhiều. Tôi lớn tuổi nhất nhưng kém nổi tiếng nhất. Tôi không ghen tị, chỉ xấu hổ khi ngồi cạnh người nổi tiếng”. Ông kể trong lần đi cùng bạn đến cuộc thù tiếp gì đó, mọi người tíu tít đến chúc rượu Trần Tiến. Trần Tiến giới thiệu Dương Thụ, cũng là nhạc sĩ. “Họ cũng sang chúc mình nhưng giả vờ thôi, có biết mình là ai đâu,” ông kể. Còn người trong nhóm “nổi tiếng sớm nhất, bền nhất và không bị cũ” theo Dương Thụ là Phó Đức Phương.

Nổi tiếng kiểu Trần Tiến không hề nhàn nhã. “Người dân nghĩ gì thì tôi cố nói giùm họ”, Trần Tiến phát biểu. “Tôi cố gắng làm điều gì mà mọi người nghĩ cùng với tôi. Tôi viết về những điều họ trải qua, nhưng tôi mong muốn họ bay lên khỏi cái vui buồn của thực tế để làm cái gì hay hơn, nhân văn hơn…”. Những thăng trầm cuộc đời Trần Tiến qua lối kể của chính ông càng mang màu sắc huyền thoại, gần giống như của người hoạt động cách mạng. Vài lần nhạc bị cấm, vài lần suýt bị bắt và được cứu là những gì đã xảy ra với ông. Nghệ thuật tạo điều kiện cho ai đó lánh đời, thì đằng này Trần Tiến từ những năm 1980 luôn xông lên tuyến đầu với những bài hát hăng say cổ vũ cho cái tốt, vạch trần cái “chậm tiến”. Đó chính là thời Trần Tiến viết khỏe, tự tin với cái mình viết và cũng tự hát luôn. Vì thế trong bộ tứ, Tiến chính là người có nhiều show nhất. Trần Tiến chính là người viết thời sự nhất, pop nhất trong thế hệ mình.

Nếu Trần Tiến gần gũi với cuộc đời bao nhiêu thì Phó Đức Phương thăng bấy nhiêu. Ông toàn viết những Mái chèo thiên thu, Trên đỉnh phù vân, Khúc hát phiêu ly (về Trương Chi)… Trong những bài như Bài ca thần chim Lạc, Hoa Lư đại trận tập… ông để cho cổ nhân, thần nhân lên tiếng luôn. Tóm lại ông đưa người nghe lọt thỏm vào thế giới hư để thấy nó rất thực. Ông cũng có một bút pháp tương xứng kịch tính, đậm chất dân gian để diễn tả ổn thỏa tất cả những thứ siêu hình đó.

Lời nhận xét của ông thủ thư Nhạc viện Đặng Đình Lưu (chú của Đặng Thái Sơn) dành cho Đàn cầm dây vũ dây văn: “Trước giờ người ta chỉ lấy chất liệu dân ca để làm bài hát, nhưng với bài hát này, Cường đã cho lại dân ca…” có thể gán cho Phó Đức Phương cũng không ngoa. “World music, phát triển dân gian không ai làm được như Phó Đức Phương”, Dương Thụ nhận định. “Nguyễn Văn Tý, Hoàng Vân ngày xưa có cái hay, nhưng nghe nó khác. Phải thời đại này, ở mức độ nào của cuộc sống, của văn hóa mới đẻ ra cái đó”.

Nếu những bài của Dương Thụ giản dị nhất có thể, nhạc sĩ Quốc Bảo quy cách viết của Dương Thụ vào tối giản (minimalist), thì Nguyễn Cường, Phó Đức Phương càng về sau càng có khuynh hướng viết trường ca, hùng ca. Nhiều sáng tác của Phó Đức Phương cũng như Nguyễn Cường đều đòi hỏi người hát phải dốc hết gan ruột ra thể hiện trong trạng thái “lên đồng”. Nhạc của Dương Thụ dành để nghe một mình ban đêm, trong tiếng mưa rả rích, thì đôi bài của Cường, Phương lại phải được cất lên trên sân khấu lớn, trong lễ hội hoành tráng. Còn Trần Tiến vẫn điềm nhiên với của để dành là chùm 43 ca khúc chiêm nghiệm Ra ngõ… (tất cả tên bài hát đều mở đầu bằng 2 từ này) mà Ngọc Đại phải vỗ đùi “chửi” là “siêu âm nhạc” còn Trịnh Công Sơn tiên đoán nếu đưa cái này ra thì Tiến đã khiếp rồi, còn “khủng” hơn nữa.

Dương Thụ với bằng Sư phạm Văn và khoa nói được phong “giáo sư” là người ghi nhớ kỹ các mốc lịch sử của nhóm. Phó Đức Phương được kết luận là “gàn”. Mà thực tế là gàn không được, một khi đã thích là ông bỏ đi thu tác quyền, quên nhạc luôn. Tiến thì đơn giản là “bụi” vì có nết lang thang, sẵn sàng ra vườn hoa ngủ, đi lên từ công việc rửa thùng nấu phở, kéo xe ba gác, kéo màn sân khấu… “Cuồng nhiệt” là định tính của Nguyễn Cường. Ai gặp ông cũng có thể cảm nhận khí thế đó qua giọng nói, cử chỉ.

Nguyễn Cường: “Phương rất kỹ, có lần nói bài này tao phải hướng dẫn cho ca sĩ mất 7 ngày. Tôi chỉ 7 phút. Chỉ cần ca sĩ hát trước mặt tôi một lần đúng, còn sau đó là bài của họ. Bài Em nhớ thương ai Siu Black bỏ hẳn một đoạn tôi thấy cũng được!”. Phó Đức Phương hồ hởi tiếp lời: “Thèm được như Nguyễn Cường!” Tôi tin là nhiều nhạc sĩ cùng thời cũng đang thèm được như bộ tứ, không phải vì hay dở mà là vì độ đeo bám. Ở tuổi “xưa nay hiếm”, họ vẫn có chỗ đứng chắc khỏe trong hiện tại.

Dương Thụ cho rằng việc Tùng Dương - cá tính đa chiều và nổi bật của thế hệ 8X - tổ chức đêm nhạc cho bộ tứ là một sự đóng góp cho văn hóa. Còn người viết thì cho rằng, trong dòng chảy sống động của lịch sử âm nhạc, cái gì đến sẽ phải đến, những ai cần gặp nhau sẽ phải gặp. Và cuộc gặp này không phải để hồi cố hay bảo tồn mà để khẳng định tính đương đại.

Dương Thụ tâm tình với Tùng Dương: “Bọn chú viết cho bọn cháu chứ không phải cho ông già bằng tuổi chú hát. Thế hệ chú không hát bài chú, coi ông Cường là lôm côm, Tiến cũng thế. Phương có vẻ được hơn, nghiêm túc hơn. Khán giả biết đến 4 người này là do các cháu hát”. 

 
 
Phản hồi

Ý kiến phản hồi

Gửi ý kiến phản hồi

Họ và tên
Email
Nội dung
 
 

CÁC TIN KHÁC

 


Copyrights 2008 .Tuan Lai Studio. All Rights Reserved.